سيد محمد جزائري
152
نابغه فقه وحديث ، سيد نعمت الله جزائري
جواباتى كه به سئوالات مختلف داده آن هم بسيار است از آن جمله ، سيد محمد بن احمد حسينى لاهيجانى كه از تلامذه آن مرحوم است ، پرسشهائى از او نموده و پاسخهائى را كه علامه مجلسى داده ، به ترتيب كتب فقهيه تدوين نموده ، و نظم اللآلى ناميده و بعضى از رسائل آن جناب را در جاى مناسب ملحق فرموده و در آخر كتاب مصنفات استاد خود را ، و عدد ابيات آنها را نوشته است ( 1 ) . ملا محمد جعفر ( 2 ) بن محمد طاهر خراسانى متولد 1080 كه تا 1151 زنده بوده ، صاحب اكليل المنهج و تباشير و رضاع و گوهر مراد . كتابى از جوابات سئوالاتى كه به قول او جماعت ثقات چون مولانا الحاج محمد شريف بيرجندى و مولانا مجد الدين شوشترى ( 3 ) و مولانا ميرزا محمد بن فياض اصفهانى و مولانا الحاج
--> ( 1 ) فوائد الرضوية 2 : 413 ، و من نسخهاى ديدم كه آن را به نام شاه سليمان در 1103 نوشته و درّ اللآلى ناميده بود نه نظم اللآلى . ( 2 ) در روضات الجنات : 263 ضمن ترجمه خداوردى افشار صاحب زبدة الرجال ، نام او را برده و فرموده اكليل او شبيه زبده ، و خاتمه اش شامل اصحاب النبى ( صلى الله عليه وآله و سلم ) الممدوحين ، و اصحاب امير المؤمنين ( عليه السلام ) است . برخى در اثر عدم دقت در عبارت روضات دچار اشتباه شدهاند . بغدادى در هدية العارفين 1 : 344 و ايضاح المكنون تاريخ ولادت و مؤلفات او را به خدا وردى نسبت داده . در مصفى المقال : 106 و تذكرة القبور : 230 خاتمه اكليل را دو تاليف مستقل پنداشتهاند . طباشير را دو بار در الذريعة 3 : 309 و 15 : 145 به عنوان التباشير و طباشير نوشته . ( 3 ) ظاهراً مولى مجد الدين بن مولى افضل بن ملا فيض اللّه دزفولى است ، كه در اجازه كبيره درباره او گفته « كان من أخيار العلماء والصلحاء اجتمعت به وبأبيه كثيراً واستفدت منهما توفي عشر الخمسين ( 1150 ) وتوفّي أبوه سنة ست وعشرين 1126 » چون شوشتر و دزفول قريب المكان و از يك استان هستند اهل هر يك از اين دو شهر به ديگرى منسوب مىشود .